4 ΣΧΟΛΙΑ

«Μην διαμαρτύρεσαι. Τέτοιος που ήτανε καλά του κάνανε»

Τα φρικτά βασανιστήρια στον Σπύρο Μουστακλή από την Χούντα και η κυνική παραδοχή

Ο Σπύρος Μουστακλής γεννήθηκε στο Μεσολόγγι το 1925. Σε ηλικία 17 ετών κατετάγη στην Εθνική Αντίσταση με την οργάνωση ΕΟΕΑ-ΕΔΕΣ του Ναπολέοντα Ζέρβα, με την οποία και έλαβε μέρος σε πολλές μάχες. Το 1948-49 ως αξιωματικός πεζικού συμμετείχε σε μάχες εμφυλιου πολέμου, ενώ το 1952-53 πολέμησε στην Κορέα. Παρασημοφορήθηκε πολλές φορές για τη δράση του. 

Το 1965 μεταβαίνει εθελοντικά στην Κύπρο ως Διοικητής του 206 Τ.Π στην Αμμόχωστο και όταν επιστρέφει στην Ελλάδα καταθέτει ως μάρτυρας υπεράσπισης στην πολύκροτη υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ. Τον Νοέμβριο του 1967 αποτάσσεται του Στρατεύματος με το βαθμό του ταγματάρχη ως δημοκρατικός και αντίθετος με τη δικτατορία της 21ης Απριλίου.

 

Αμέσως ξεκινά αντιδικτατορική δράση με συμμετοχή και οργάνωση αντιστασιακών ομάδων. Συλλαμβάνεται για πρώτη φορά τον Ιούνιο του 1969 ως μέλος της οργάνωσης “Ελεύθεροι Έλληνες” και στέλνεται εξόριστος αρχικά στη Σαμοθράκη και στη συνέχεια σε απομονωμένο χωριό της Πελοποννήσου.

Με τη γυναίκα του Χριστίνα, ελάχιστο χρόνο πρόλαβαν να πέρασουν μαζί. “Έμεινα έγκυος στην κόρη μας όταν ήταν εξόριστος στην Πελοπόννησο. Με προβλημάτιζαν βεβαίως οι συνθήκες, αλλά δεν ήθελα να του στερήσω το δικαίωμα να γίνει πατέρας” μας είπε ή ίδια.

Αφέθηκε ελεύθερος δύο μήνες πριν γεννηθεί η κόρη του Ναταλί και αμέσως ξεκίνησε ξανά την αντιστασιακή δράση, συμμετέχοντας σύμφωνα με τη σύζυγό του σε διάφορες οργανώσεις εκτός από την ΑΑΑ.

Συνελήφθη για δεύτερη φορά στις 22 Μαΐου 1973 για συμμετοχή στην αντιστασιακή κίνηση ΕΑΝ του Ιπποκράτη Σαβούρα και στο Κίνημα του Ναυτικού.

“Επί 47 ημέρες δεν ήξερα πού βρίσκεται” αφηγείται η Χριστίνα Μουστακαλή. “Όλοι οι σταθμοί τότε, το BBC, η Deutsche Welle, έλεγαν ‘πού είναι ο ταγματάρχης Μουστακλής, πού βρίσκεται;’ Κι ενώ όλοι ψάχναμε τον Μουστακή, καθώς φάνηκε αργότερα, ο Μουστακλής ήταν από το απόγευμα της 26ης Μαίου στην ΕΑΤ - ΕΣΑ. Και του άρχισαν αμέσως την ‘ανάκριση’, δηλαδή τα βασανιστήρια”.

“Του το είχαν παραγγείλει από πριν: ‘Ξέρουμε ότι όποια πέτρα κι αν σηκώσουμε είσαι από κάτω. Αλλοίμονο σου, όταν θα σε ξαναπιάσουμε. Από εδώ θα σε βγάλουνε τέσσερις’. Το είπανε και το κάνανε”.

“Σύμφωνα με τη μαρτυρία ενός αξιωματικού του Ναυτικού, που τον φωνάξανε κατά τις 12 τη νύχτα να τον δει, ‘πήγαινε να δεις τον φίλο σου να δεις πώς θα σε κάνουμε κι εσένα’, ήταν χάλια, πληγωμένος, με αίματα παντού και ένα πατσαβούρι στο στόμα. Τον χτύπησαν κατευθείαν, τον χτυπούσαν πολλοί μαζί ΕΣΑτζήδες, ακόμα και ο ίδιος ο διοικητής του ΕΑΤ - ΕΣΑ ο Χατζηζήσης. Τον τελείωσαν αμέσως. Έπεσε κάτω, έμεινε παράλυτος, και δεν τον πήγαν στο νοσοκομείο. Τον άφησαν όλη τη νύχτα του Σαββάτου και τον πήγαν στο 401 Γενικό Στρατιωτικό Νοσοκομείο στις 9 το βράδυ της Κυριακής. Μετά από 20 και πλέον ώρες. Όταν πίστευαν ότι έχει πεθάνει. Δηλώσαν μάλιστα άλλο όνομα, Μιχαηλίδης, και αιτία εισαγωγής: τροχαίο ατύχημα στον ιππόδρομο”.

Η Χριστίνα Μουστακλή ενημερώθηκε ότι ο άνδρας την βρίσκεται στο νοσοκομείο μετά από 40 ημέρες. Τον επισκέφθηκε στις 11 Ιουλίου 1973 στη νευρολογική πτέρυγα συνοδευόμενη από τον επίατρο του ΕΑΤ-ΕΣΑ Δημήτρη Κόφα και τον διευθυντή της νευρολογικής κλινικής του 401 Ανδρέα Δαβαρούκα.

“Μου φάνηκε τόσο μακρύς ο διάδρομος” θυμάται η κυρία Μουστακλή. “Κάθε τόσο είχε πόρτες κλειδωμένες, σταματούσαμε, ξεκλειδώνανε, συνεχίζαμε και ξανά το ίδιο. Τελικά φτάσαμε στο δωμάτιο 23. Βλέπω τον άνδρα μου στο κρεβάτι και δίπλα του δυο ΕΣΑτζήδες. Φαινόταν ότι ήταν παράλυτος, τον είδα χάλια, να μην μπορεί να μιλήσει. Μου λένε μπορεί να μην σας γνωρίσει. Κι εγώ άρχισα να φωνάζω, τους λέω ‘και τι με φέρατε τώρα εδώ μέσα, να κάνω τι τώρα, τι να τον κάνω το άνθρωπο αυτόν;’ Μου λέγανε ‘ηρεμήστε, μάλλον δεν είναι σε θέση να σας γνωρίσει’. Εκείνος βέβαια με γνώρισε, το κατάλαβα από μια κίνηση που μου έκανε όταν άπλωσα το χέρι μου να τον χαιρετήσω και μου πήρε το δαχτυλίδι και έκανε να μου το βγάλει. Κατάλαβα ότι ήθελε να μου πει, ‘τώρα εγώ είμαι άχρηστος, εσύ αν θες να ξαναφτιάξεις τη ζωή σου, να ξαναπαντρευτείς’ “.

“Είχε ένα πελώριο τραύμα στον δεξιό ώμο κι ακόμα ένα στο δεξί πόδι, αυτά ήταν πολύ μεγάλα και εμφανή τραύματα. Βέβαια την άλλη μέρα που πήγα μόνη μου και μπόρεσα να τον ψάξω καλύτερα, οι μηροί του ήταν κατάμαυροι, ριγέ και κατάμαυροι, φαινόντουσαν οι γραμμές από τα γκλομπς”. 

“Κατάλαβα ότι τον κρύβανε γιατί αν πήγαιναν νωρίτερα δεν θα φαινόταν ότι ήταν άνθρωπος από τις πληγές. Έκτοτε τον επισκεπτόμουν κάθε μέρα. Κάποια στιγμή ήρθε να μου μιλήσει η προϊσταμένη, η κυρία Αλέκα, υπολοχαγός του Υγειονομικού. Αυτή δεν την είχαν δασκαλέψει καθώς φαίνεται και μου είπε”

“Σας ορκίζομαι στο παιδί μου. Όταν τον έφεραν και τον είδα για πρώτη φορά, ήταν έναν κομμάτι συκώτι. Έκανα τρεις μέρες να κοιμηθώ“.

Οι προσπάθειες της Χριστίνας Μουτακλή να συγκαλέσει ιατρικό συμβούλιο από εξωτερικούς γιατρούς για να μάθει τι πραγματικά συνέβη στον άνδρα της έπεσαν στο κενό.

“Στους γιατρούς του συμβουλίου είπαν όσο διατελούσε εις κατ’ οίκον περιορισμόν. Ότι τον πήραν από το σπίτι μας άρρωστο. Ό,τι θέλεις λέγανε! Εμένα δεν με άφησαν να το παρακολουθήσω, μου έκλεισαν την πόρτα στο πρόσωπο. Και μετά μου έλεγε ο Δαβαρούκας, ‘γιατί διαμαρτύρεσαι; Εσύ τον διάλεξες και τον πήρες’. Λέω ‘του κάνατε βασανιστήρια’. ‘Μην διαμαρτύρεσαι’ απαντά, ‘και στην Αμερική και στη Ρωσία κάνουν τέτοια πράγματα. Για να πάθει αυτά φαίνεται πως δεν ήταν καλός άνθρωπος ο άνδρας σου, δεν αγάπαγε την οικογένειά του και το παιδί του. Τέτοιος που ήτανε καλά του κάνανε, καλά να πάθει”.

“Για μένα αυτοί ήταν πολύ χειρότεροι από τους βασανιστές. Στους βασανιστές είπανε χτυπάτε και χτυπάγανε, αυτή ήταν η δουλειά τους, πέτρες να χτυπούσαν ή ανθρώπους ήταν το ίδιο και το αυτό. Εγώ πιο πολύ ρίχνω το φταίξιμο στους γιατρούς που παραβήκανε το νόμο του Ιπποκράτη”.

Μετά από αρκετούς μήνες, όταν πλέον ο Σπύρος Μουστακλής είχε μεταφερθεί στην Πολυκλινική, τον εξέτασε με τη βοήθεια της Αμαλίας Φλέμινγκ ο νευροχειρουργός καθηγητής Peter Schurr, ο οποίος και διέγνωσε τα εξής: “Η απουσία οιασδήποτε ενδείξεως αρτηριοσκληρώσεως και η αιφνίδια προσβολή θρομβώσεως επί ανδρός ηλικίας 47 ετών, άνευ προηγουμένων συμπτωμάτων, υποδηλοί ότι ο τραυματισμός ήτο το πιθανότερον αίτιον. Ακόμη και έν μόνον κτύπημα επί του αυχένος δύναται ενίοτε να προκαλέσει πλήρη θρόμβωσιν της έσω καρωτίδος , και ατυχώς, όταν το αίτιον είναι οξύ...”

Σύμφωνα με όσους τον γνώρισαν, ο Σπύρος Μουστακλής ήταν ένας άνθρωπος αεικίνητος και ιδιαίτερα ομιλητικός. Οι βασανιστές και οι γιατροί της Χούντας, τον άφησαν ανάπηρο, να μην μπορεί να κινηθεί και να μιλήσει, μέχρι το τέλος της ζωής του. Σαν να είχαν σχεδιάσει να του στερήσουν τα δύο βασικά του χαρακτηριστικά...

Στη Δίκη των Βασανιστών που έγινε αργότερα στο Στρατοδικείο στο Ρουφ, ο Μουστακλής δεν μπόρεσε να περιγράψει όσα φρικτά υπέστη. Φωνή του ήταν η σύζυγός του: “Αφού δεν μπορούσε να μιλήσει ο άνδρας μου μίλησα εγώ. Μίλησα όπως μιλάω τώρα σε εσένα, χωρίς να έχω προετοιμάσει την κατάθεσή μου. Από δεξιά οι κατηγορούμενοι, από αριστερά εμείς. Κανένας τους δεν μου έκανε καμία ερώτηση, ούτε ο δικηγόρος τους. Καθόντουσαν με κατεβασμένο το κεφάλι. Μάλιστα ο Σπύρος είχε θυμώσει, σηκώθηκε, ήθελε να μιλήσει και δεν μπορούσε, προσπαθούσε να δείξει... Έγινε ένα επεισόδιο. Όταν δε τέλειωσα την κατάθεση, ρώτησε ο στρατοδίκης τον δικηγόρο τους, ‘θέλετε να ρωτήσετε κάτι την κυρία Μουστακλή’; Λέει, ‘όχι, τα σέβη μου στη κυρία Μουστακλή’. Δεν είχε να μου πει τίποτα. Ούτε εκείνοι είχαν να μου πουν τίποτα”

“Ο Σπύρος καταλάβαινε τα πάντα αλλά δεν ξαναμίλησε, μόνο καμιά λέξη έλεγε που και που”, συνεχίζει η κυρία Μουστακλή. “Μάλιστα δεν θα ξεχάσω ποτέ μια φράση που μου είπε όταν νοσηλευόταν στην Πολυκλινική. Ήταν οι μέρες του Πολυτεχνείου και φυσικά του μιλούσα για τα γεγονότα. Ακούγαμε άλλωστε τα μπαμ και τα μπουμ, η Ομόνοια ήταν γύρω γύρω με τανξ, το Πολυτεχνείο λίγο παραπέρα. Ένα βράδυ μου λέει, vivere pericolosamente, ζειν επικινδύνως δηλαδή. Και προσπάθησε να μου εξηγήσει τι εννοεί. Πήρε το χέρι μου και το άφησε να πέσει κάτω κι έκανε ένα μορφασμό. Και τι εννοούσε. Ότι εγώ τα έπαθα αυτά όλα γιατί έθεσα τον εαυτό μου σε κίνδυνο. Και τώρα θέλω να πάω να βοηθήσω στο Πολυτεχνείο αλλά δεν μπορώ”.

“Όταν έπεσε η Χούντα, πήγα το απόγευμα στο νοσοκομείο και του το είπα. Ευχαριστήθηκε πάρα πολύ, το περίμενε. Ο Σπύρος πίστευε πολύ στους νέους. Πάντα μου έλεγε όταν συζητούσαμε, ‘μην ανησυχείς, κάτι θα γίνει, και περίμενε από τους νέους. Ίσως να είχε και επαφές με οργανώσεις νέων αντιστασιακών, σίγουρα είχε πληροφορίες, εγώ ήδη γνώριζα δύο φοιτητές που ερχόντουσαν στο σπίτι. Περίμενε ότι θα έρθει αυτή η στιγμή και το ευχαριστήθηκε”.

Σε συνέντευξη του πριν από κάποια χρόνια ο Στυλιανός Παττακός αναφερόμενος στα βασανιστήρια στον Μουστακλή χαμογελώντας δήλωσε: "Καλά του κάναμε. Να ησυχάσουμε. Η δύναμις επιβάλλεται δια παντός τρόπου. Ό,τι δεν λύνεται κόβεται. Σπαθί".

ΣΧΟΛΙΑΑΡΘΡΟΥ
ΣΧΟΛΙΟΣΟΥ
ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣΧΟΛΙΑ
acherontas1972 - 22/4/2017 12:42

Το ότι υπάρχουν 2 υπάνθρωποι που επικροτούν τον βασανισμό ενός ανθρώπου με ξεπερνάει. Και σαν φίδια κολοβά κρύβονται πίσω από το dislike μην έχοντας τα @@@@@@ να διαφωνήσουν φανερά και να υποστηρίξουν τα πιστεύω τους. .....

aekofron - 21/4/2017 18:18

Που είναι οι αντίστοιχοι "νεοι" σήμερα να ξεσηκώσουν τον κόσμο?

aekofron - 21/4/2017 18:18

Που είναι οι αντίστοιχοι "νεοι" σήμερα να ξεσηκώσουν τον κόσμο?

sotiris67 - 21/4/2017 16:52

Ποτέ ξανά φασισμός

ΕΠΟΜΕΝΟ